Bir öğrencinin sınıfta nöbet geçirdiğini fark ettiğiniz an, ilk birkaç saniye içinizdeki telaşı yönetmek olacaktır. İyi haber: tonik-klonik (kasılmalı) bir nöbette yapılması gerekenler aslında oldukça basittir ve önceden öğrenilebilir bir dizi adımdan oluşur.

İlk 60 Saniye: Ne Yapmalısınız

1. Sakin kalın ve saate bakın. Nöbetin başlama zamanını not edin — süre, müdahale kararında belirleyicidir.
2. Öğrenciyi yere, yan yatırın (mümkünse “recovery position” / yan güvenlik pozisyonu). Bu, tükürük veya kusmuğun solunum yoluna kaçmasını önler.
3. Çevredeki sert veya keskin nesneleri uzaklaştırın. Masa köşesi, sandalye, çanta gibi yaralanma riski oluşturabilecek eşyaları kaldırın.
4. Başının altına yumuşak bir şey koyun (katlanmış mont, yastık) ama vücudunu asla zorla tutmayın veya kasılmayı durdurmaya çalışmayın.
5. Sınıfın geri kalanını sakinleştirin. Kısa ve net bir cümle yeterlidir: “Arkadaşımız iyileşiyor, biraz sessiz olalım.”

Ne Zaman 112’yi Aramalısınız?

Çoğu nöbet 1-3 dakika içinde kendiliğinden sona erer ve acil tıbbi müdahale gerektirmez. Ancak aşağıdaki durumlarda derhal 112 aranmalıdır:

• Nöbet 5 dakikadan uzun sürüyorsa
• Öğrencinin bilinen nöbet süresinden belirgin şekilde uzun sürüyorsa
• Bir nöbet bitmeden yenisi başlıyorsa (arka arkaya nöbetler)
• Öğrenci nefes almakta zorlanıyor, dudakları/yüzü morarıyorsa
• Düşme sırasında ciddi bir yaralanma (baş travması) olduysa
• Bu öğrencinin ailesinden bilgi almamışsanız ve ilk kez nöbet geçiriyorsa

Nöbet Bittiğinde: İlk Dakikalar

Kasılma durduktan sonra öğrenci genellikle şaşkın, yorgun ve dezoryante bir “post-iktal” (nöbet sonrası) evreye girer. Bu evrede sakin, yavaş konuşun; öğrenciyi hemen ayağa kaldırmaya veya soru sormaya zorlamayın. Bu konuyu serinin bir sonraki yazısında ayrıntılı ele alacağız.

Diğer Öğrencilere Nasıl Açıklarım?

Olay sonrasında sınıfa kısa, sakinleştirici ve tanı gizliliğine saygılı bir açıklama yapılabilir: “Arkadaşımızın bedeni bazen dinlenmeye ihtiyaç duyar, şimdi iyi ve dinleniyor.” Meraklı sorular bireysel olarak, öğretmen tarafından nazikçe yönlendirilerek geçiştirilebilir.